Allemaal andersdenkenden

Moeten Friezen echt om zes uur ‘s avonds thuis zijn? Toch jammer dat de organisatie van LF2018 dit lied niet in een bredere context weet te plaatsen en te duiden. Mensen kunnen pas veranderen wanneer ze zich bewust zijn van hun automatismen en daar gaat het LF2018-lied over. Onlangs konden we in diverse media lezen dat de uitstroom van Friese jongeren naar elders aanhoudend hoog is. Voorstanders van het eerste uur van LF2018 weten dat een van de doelstellingen van het project is om die uitstroom te verminderen, succesvol is het project derhalve nog lang niet. Gaat Cultuur met een hoofdletter C om uiteenlopende uitingen van kunst, cultuur met een kleine letter c gaat over de manier waarop mensen omgaan met de andere sekse, ruimte en tijd en hoe mensen aankijken tegen gezagsverhoudingen. Landen verschillen in cultureel opzicht in hoge mate van elkaar, een klassieker op dit gebied is getiteld: Allemaal Andersdenkenden. Stel die jonge Friezen willen baas worden in Boston, Brussel en Beijing. Over welke (inter)culturele vaardigheden dienen ze dan te beschikken? In de schappen van de lokale boekhandel zag ik een boekje staan met de titel: The Culture Map: Breaking Through the Invisible Boundaries of Global Business.

Om een of andere reden hebben auteurs over (aspecten van) cultuur een voorkeur voor twee dimensies zodat de assen waarlangs wordt gemeten een rooster kunnen vormen van vier kwadranten. Een as horizontaal en de andere verticaal. Zo kun je leiderschapsculturen in verschillende landen in kaart brengen door te kijken naar de attitude aangaande gezagsverhoudingen en de wijze waarop besluiten worden genomen, door de baas of de groep. In sommige landen mag je de baas weliswaar met de voornaam aanspreken en dat lijkt dan heel egalitair, maar neemt hij wel het besluit. Nederland is samen met andere Scandinavische landen als Denemarken, Noorwegen en Zweden tamelijk egalitair en is het besluitvormingsproces gericht op consensus. Leer een land te scoren op deze twee dimensies en je kunt overal baas zijn.

Het verband tussen cultuur en economie is niet altijd precies te duiden, een recente uitgave van het Amerikaanse tijdschrift voor organisatie en management HBR zet daarom de cultuurfactor in de spotlights. De auteurs van het openingsstuk hanteren een tweetal andere dimensies, de wijze waarop mensen met elkaar interacteren en hun respons op verandering. Ze zien kans om in de vier kwadranten acht organisatieculturen te projecteren, het voert te ver om ze hier te behandelen. Het is duidelijk dat er een verband bestaat tussen de cultuur van een groep mensen en hun economisch welbevinden. Organisaties en bedrijven hebben als voordeel dat het management een eventueel veranderingsproces een beetje kan sturen, bij een regionale samenleving als de Friese is sturing van bovenaf niet aan de orde.

Het LF2018-lied kan de start zijn van een veranderingsproces, als Friezen willen veranderen dan zullen ze dat zelf moeten doen. De essentie van het project LF2018 is een experiment hoe je met Cultuur wellicht een cultuurverandering kunt bewerkstelligen. Friesland kent overigens ook een bestuurscultuur, die kent slechts een enkele dimensie: amateuristisch.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s