Krokodillentranen

Festivals dreigen weer eens met vertrek en het plenst krokodillentranen. Geen analyse van de oorzaken, een professionele journalist zou zich kunnen afvragen: Waarom wordt Stichting Groene Ster Duurzaam zo vaak in het gelijk gesteld? Zijn er niet meer tegenstanders? Vast wel, maar die hebben geen juridische poot om op te staan. Ik kan het weten, samen met iemand anders het allereerste bezwaarschrift tegen een festival in recreatiegebied de Groene Ster ingediend. De eerste editie van Welcome to the Village. Onafhankelijke bezwaarschriftencommissie bevestigt ontvangst en laat weten dat de hoorzitting na afloop van het festival plaatsvindt. Zoiets overkomt je maar een keer, mijn mede-indiener geen tweede keer. Sindsdien is het standaard om na het indienen van een bezwaarschrift een voorlopige voorziening aan te vragen, wil je materieel invloed uitoefenen dan heb je geen keus. Nergens lezen we dat het duo vergunningaanvrager – vergunningverlener dit gedrag zelf uitlokt. De gemeente Leeuwarden verklaarde mij niet-ontvankelijk, ik woon op te grote afstand van de festivals. Ik heb geparticipeerd in de meest recente herinrichting van het gebied waar ik het hele jaar hardlopend aangetroffen kan worden. Heb derhalve inhoudelijk alle belang bij een toegankelijke Groene Ster, ben desondanks geen belanghebbende in de zin van de Algemene Wet Bestuursrecht en mag daarom niet participeren in juridische procedures. Alleen mensen die op een bepaalde afstand van de festivals wonen mogen bezwaar aantekenen.

Gelet op het feit dat Groene Ster Duurzaam niet zelden in bodemprocedures door de bestuursrechter in het gelijk wordt gesteld, is kennelijk ook die van mening dat een en ander niet volgens de regeltjes verloopt. Rijst de vraag: Waarom zien de festivalorganisaties geen kans om aan bekende regeltjes te voldoen? Deel van het antwoord: de vaste kern is te klein t.o.v. de vrijwilligers om opgedane kennis en ervaring over te dragen. Elke editie een nieuwe lichting vrijwilligers die nagenoeg bij nul begint, zelfs voor de jaarlijks terugkerende zaken wordt geen checklist gehanteerd. De prikkel om wat te leren ontbreekt, een festival gaat ondanks gebreken toch wel door. De voorzieningenrechter durft het niet aan om een festival te verbieden, werpt de stichting wat kruimels toe in de vorm van aangescherpte regels. Vervelend voor de festivalorganisaties want elke keer andere. En maar klagen over de kosten van juridische procedures, de organisaties roepen dit over zichzelf af en hebben anderszins hun zaakjes niet op orde. Creatieve concepten bedenken om bezoekers te trekken kunnen ze wel, de rest is projectmanagement en logistiek waarbij geen centimeter vooruitgang wordt geboekt.

De partij die de drie jaarlijkse festivals mogelijk maakt kan het meeste leren maar doet dat niet. Ambtenaren van de gemeente Leeuwarden verwarren de kaart van een gebied met het gebied zelf. Kaarten zijn bedoeld om te (kunnen) navigeren, hoe kom ik van A naar B en waar moet ik onderweg op letten? Een kaart zegt niks over het feitelijke gebruik van een gebied. Desondanks proberen ambtenaren achter een bureau op het gemeentehuis “oplossingen” te bedenken die uiteraard niet werken. Gemeente Leeuwarden en de festivalorganisaties houden elkaar lelijk in de tang in de Groene Ster.

Stichting Groene Ster Duurzaam doet wat de gemeente nalaat: opkomen voor de belangen van andere gebruikers van het gebied. Goed beschouwd is dat om te huilen, overheden behoren het algemene belang te dienen. Journalisten van de Leeuwarder Courant schrijven hier nooit over, de festivalliefhebbers aldaar zijn dan ook niet professioneel.

Advertisements

Festivalbeleid failliet

Wispelturige rechter bemoeilijkt organiseren festival in de Groene Ster. Zo’n bonte uitspraak hebben we nog niet eerder voorbij zien komen. Afkomstig van zakelijk leider Ruben Bosch van Welcome to the Village en te vinden op de website van de regionale omroep. Ik heb niks tegen festivals, ook niet tegen die in recreatiegebied de Groene Ster. Ga elk jaar trouw naar de vrijdagavond van het festival City Proms, ook in de openbare ruimte maar wel gratis. Mooi afgebakend op het Wilhelminaplein, slechts de vrijdagmarkt hoeft verplaatst te worden. Desondanks ziet de organisatie kans steeds minder publiek te trekken. Dit jaar kregen alleen de abonnees van de Leeuwarder Courant een programmaoverzicht, bedenk dat het de bedoeling is om klassieke muziek voor een breed publiek te presenteren en de missie is bij voorbaat gedoemd te mislukken. De vrijdagavond begint traditioneel met een optreden van het Noord-Nederlands Orkest, de aanvang met een stukje uit een opera van de Russische componist Glinka klonk hoopgevend. Helaas bleek de vreugde van korte duur, het eerste celloconcert van Sjostakovitsj (wiens Jazz Suites een stuk bekender zijn bij het grote publiek) is slechts voor fijnproevers te verteren. Niet te filmen hoe een publieksevenementĀ  met klassieke muziek voor een breed publiek omgeturnd kan worden tot een gesubsidieerde happening voor een elite.

Bij Welcome to the Village doet zich een vergelijkbaar probleem voor als bij City Proms: elk jaar andere gezichten bij de organisatie. Die beginnen elke keer ongeveer bij nul, niet verbazingwekkend dat steeds dezelfde fouten worden gemaakt. In strijd met de afspraken worden stukken terrein afgesloten, geen handhaver van de gemeente Leeuwarden te bekennen. Een paar dagen voor de start van het festival wordt een groot deel van het recreatiegebied afgesloten omwille van de veiligheid van recreanten vanwege het gebruik van zwaar materieel. Klinkt sympathiek allemaal. maar klopt het ook? Het toeval wil dat ik zaterdagmiddag een praatje maakte met artistiek leider Sjoerd Bootsma en uitvoerder Ruben Bosch. Om ons heen reden vorkheftrucks af en aan met materiaal, we stonden op enig moment in de weg vanwege nieuwe aanvoer door een tentenverhuurbedrijf. Dat bedrijf had besloten zaterdagmiddag de aangenomen klus uit te voeren i.p.v. na het weekend. Op basis van deze ervaring vroeg de kioskhouder zich af: welk zwaar materieel is er nog meer te verwachten, of komen de Reuzen? Doorslaggevend voor de omvangrijke afsluiting van de Groene Ster blijkt niet de veiligheid van de recreanten te zijn maar gemakzucht van de zijde van de organisatie.

Omdat festivalorganisaties zelden uit zichzelf rekening met anderen houden worden op tal van plaatsen de regels strenger. In Leeuwarden is dat niet het geval, alleen de bestuursrechter doet dat op ad hoc-basis. Stichting Groene Ster Duurzaam wordt in bodemprocedures steevast in het gelijk gesteld, bij de voorzieningenrechter worden ze (naar eigen zeggen) met kruimels afgescheept omdat de bestuursrechters wel blaffen maar niet (door)bijten. Welke kruimels in de vorm van aanscherpingen dat zijn blijft een verrassing. Kern van het probleem is dat festivalorganisaties de professionaliteit ontberen om die evenementen juridisch correct te realiseren. Alles overziend moet je concluderen dat in Leeuwarden het festivalbeleid failliet is.

Aanmodderen

Na de hevige regenval van afgelopen vrijdagmiddag is het in de Groene Ster nog net niet letterlijk aanmodderen. In organisatorisch opzicht modderen de festivalorganisaties als vanouds maar wat aan getuige de Twitter-berichten. Zelf ben ik niet actief op Twitter, meestal neem ik de website van de naturisten ( http://www.strandje.nl ) als vertrekpunt door boven de kolom met berichten op @strandje te klikken. Van daaruit kan ik ook de berichten van o.a. Groene Ster Duurzaam bekijken. Ik heb zelf ter plekke een kijkje genomen en trof artistiek leider Sjoerd Bootsma met geen enkele (subsidie)pet op. Nog even gevraagd naar de sanitaire oplossingen voor aan de randen van het festivalterrein, maar geen bevredigend antwoord gekregen. Ik zag op het hondenstrandje een toiletwagen staan, hoe die gebruikt gaat worden is voor mij vooralsnog een raadsel. Op die plek is geen enkele reguliere voorziening aanwezig. Mooie gelegenheid om even te melden dat de feestneuzen van Welcome to the Village het zonder glasvezelaansluiting moeten doen, het is niet gelukt om een en ander tijdig te realiseren. Tegen de tijd dat het festival begint zijn de meeste hobbels genomen en kunnen de uitgenodigde volksvertegenwoordigers kennis nemen van de resultaten van overvloedig beschikbaar gestelde subsidiecenten.

Volksvertegenwoordigers zijn niet allemaal overtuigd van de wisselwerking tussen uiteenlopende uitingen van cultuur en innoveren, er bestaat een aardig boek over dit onderwerp getiteld “Yes to the mess”. Activeer een zoekmachine om te ontdekken dat het boek gaat over wat organisaties kunnen leren van jazzmuzikanten als het gaat om improviseren en innoveren. Ooit omschreef iemand bestuurskunde als de wetenschap van aanmodderen, je hoeft geen hooggeleerde te zijn om te weten dat festivalorganisaties in recreatiegebied de Groene Ster maar wat aanmodderen.

Asfalteren

Gemeente Leeuwarden organiseert avontuurlijk evenement in recreatiegebied de Groene Ster: glasscherven rapen. Je moet als gemeente toch wat om aan de (inter)nationale top te komen. Niet ongevaarlijk en derhalve alleen voor de meest ervaren gebruikers van het gebied geschikt. Na het voltooien van mijn vijfde hele marathon tijd voor een herstelloopje in het gebied, maar daar kwam op een zondagmiddag weinig van terecht. In de buurt van de kiosk had de gemeente de ligweide “hersteld”. Met aarde vol scherpe steentjes en glasscherven. Bedoeld om een kuil in de ligweide te vullen die bij regenval volloopt met water, erg vervelend natuurlijk voor festivalgangers. Een paar jaar geleden is de grote ligweide bij de kiosk voorzien van drainage, de aanleg verliep destijds dermate knullig dat op de dag van vandaag niemand weet waar die drainage nu precies ligt. Niet verrassend raakte de constructie bij het eerste festival al lek en sindsdien functioneert een en ander niet meer naar behoren. Niet verbazingwekkend blijft er bij regenval op tal van plekken water op het gras staan. Als buitenstaander zou je denken: Misschien nieuwe drainage? Wat voor de een een probleem is, is voor een ambtenaar een uitdaging: volplempen met aarde met scherpe steentjes en glasscherven. Die glasscherven hebben de kioskhouder en ik maar verwijderd, foto’s gemaakt en middels een Twitter-bericht richting de gemeente gestuurd.

Hoe de toekomst voor recreatiegebied de Groene Ster eruit ziet weet ik niet, je zou wat scenario’s kunnen bedenken. Scenarioplanning beoogt niet de toekomst te voorspellen, je probeert mogelijke versies van de toekomst te doordenken. Vervolgens ga je kijken of de werkelijkheid zich ontvouwt conform een scenario zodat je gericht(er) kunt handelen. Bij het opstellen van een scenario is het de kunst het werkzame krachtenspel te doorgronden. Meestal krijgen de ontwikkelde scenario’s een naam, de volgende kreeg van mij de naam: Asfalteren. Allereerst de context: het Leeuwarder College van B&W heeft geen visie op het recreatiegebied. Op het gemeentehuis is niemand eindverantwoordelijk, het overzicht ontbreekt, geen zogeheten institutioneel geheugen zodat er niet wordt geleerd van eerdere ervaringen: in de toekomst kan het alle kanten op. De drainage in de ligweide is onprofessioneel aangebracht en had allang vernieuwd moeten worden. Bij hevige regenval blijft op steeds meer plaatsen water staan, nieuwste trend: kuilen dumpen met troep. Herstel was tot voor kort het zaaien van graszaad, maar wie die gestorte bagger met scherpe steentjes heeft gezien snapt dat een medewerker groenbeheer daar geen zaad gaat strooien: die steentjes wil je echt niet in je maaimachine hebben. Kwestie van tijd dat een volgende kuil gedicht moet worden, persoon belast met de uitvoering ontwaart een “werkende” oplossing: aarde met scherpe steentjes! Na verloop van tijd, het kan een paar jaar duren, is het gras van de ligweide grotendeels verdwenen en is er een perfecte ondergrond ontstaan voor … asfalt. Moet natuurlijk nog even een goede reden bedacht worden, wat te denken van de aanleg van een basketbalveldje? Je moet als gemeente toch wat om aan de (inter)nationale top te komen.

Trouwe volgers van het gebied doen er verstandig aan te kijken hoe de hersteloperatie verder wordt afgehandeld, met name of die scherpe steentjes alsnog worden verwijderd. Blijven ze liggen dan is dat voor menigeen een signaal dat ze geen kwaad kunnen en voor je het weet ligt er asfalt. Sommige scenario’s worden namelijk realiteit.

Cultuur

Cultuur Belastingdienst problematisch, nieuwe cultuurnota van de gemeente Leeuwarden verschijnt met enige vertraging. Zomaar twee berichten met het woord cultuur erin die ik recentelijk voorbij zag komen. Je zou dan geneigd zijn te denken dat die nota over de ambtelijke of bestuurscultuur van Leeuwarden gaat, maar dat is niet het geval. Elke organisatie heeft een bedrijfscultuur en dat geldt ook voor organisaties in de culturele sector. Ten behoeve van een nieuwe cultuurnota hebben ambtenaren van de gemeente een aantal sessies met het veld gehouden, in een bijeenkomst eind mei hebben ze de raadsleden over de resultaten bijgepraat. Klassiek patroon, je wilt invloed uitoefenen op de besluitvorming en belegt daartoe een sessie om tegen volksvertegenwoordigers aan te praten. En dan maar hopen dat een en ander resoneert en beklijft. Goed beschouwd zijn de gemeenteraad en het culturele veld twee verschillende werelden, je zou kunnen zeggen dat in een eigen silo functioneren. Onlangs kwam ik in een bekend tijdschrift voor management en organisaties een aardig artikel tegen dat ik u niet wil onthouden: http://hbr.org/2019/05/cross-silo-leadership . Het culturele veld (de bewoners van de ene silo) ziet graag een nota vastgesteld waarvoor de bewoners van de andere silo (de gemeenteraad) meer geld beschikbaar stellen.

Voor het realiseren van het beoogde doel moeten een paar hindernissen genomen worden. Raadsleden hebben meer op hun bordje en hebben over het algemeen weinig met cultuur. Sommige raadsleden noemen culturele instellingen zelfs subsidieslurpers, zich kennelijk niet realiserend dat er voor dat geld wat wordt geboden. Raadsleden hebben doorgaans minder problemen met harde infrastructuur dan met zachte. Denk bijvoorbeeld aan de bouw van een nieuw voetbalstadion voor Cambuur. Daar is namelijk een referentiepunt, het oude stadion. Je kunt zien wat er is en aan de hand van bouwtekeningen een beeld vormen van wat je krijgt. Het gemak waarmee de volksvertegenwoordigers voorbij gaan aan de negatieve impact van zo’n stadion op de binnenstad is opmerkelijk. Voor cultuur ontbreekt een dergelijk referentiepunt, menig raadslid kan zich geen goed beeld vormen van wat is en zou kunnen. Ik kan mij niet voorstellen dat een doorsnee volksvertegenwoordiger op voorhand overtuigd is van het feit dat je met cultuur maatschappelijke effecten kunt realiseren. Voor het culturele veld is er werk aan de winkel, alleen praten gaat geen resultaat opleveren.

Het jaarlijkse festival ter gelegenheid van de opening van het culturele seizoen is door geldgebrek gesneuveld, culturele instellingen hebben een alternatief bedacht: open huis. Een mooie gelegenheid om raadsleden in huis te krijgen door ze uit te nodigen. Er zal iets moeten gebeuren om de twee silo’s bij elkaar te brengen. Culturele evenementen van uiteenlopende aard zijn om verschillende redenen broodnodig o.a. ter versterking van de binnenstad.

Reflectie

Overeenkomst uitvaartvereniging en Culturele Hoofdstad? Even niet opletten en je bent er geweest. Recentelijk een uitvaartvereniging in het nieuws vanwege het niet kunnen nakomen van overeengekomen verplichtingen. Toeval wil dat ik bij die vereniging ook zo’n van-kist-tot-cake-polis heb, erfenis uit de tijd dat ouders dergelijke dingen voor de kinderen regelden. Die van mij is al jaren premievrij, over een half jaar krijg ik te horen of de waarde van mijn inleg toereikend is voor een behoorlijke uitvaart. Opmerkelijk staaltje contractbreuk, het alternatief van een failliete vereniging is erger want dan heeft niemand wat. Kern van het probleem: het toenmalige management kon zich niet voorstellen dat de rente zou kunnen dalen en de kosten zouden kunnen stijgen. Van scenarioplanning kennelijk nog nooit gehoord, altijd riskant om te koersen op niet-getoetste aannames, ze zouden weleens niet correct kunnen blijken te zijn. Al met al een vervelende situatie, wees niet verbaasd te zijner tijd een overlijdensadvertentie te moeten lezen: uw aanwezigheid wordt niet op prijs gesteld wegens onvoldoende dekking. Of: u bent van harte welkom vooropgesteld dat u uw eigen koffie en cake meebrengt.

Iets minder ernstig, ook bij Culturele Hoofdstad zijn niet-getoetste aannames gehanteerd. Twee kampen, eentje die stelt dat je dingen moet blijven organiseren om toeristen te trekken terwijl het andere kamp zich op het standpunt stelt dat de toeristen als vanzelf blijven komen. De eerste helft van 2019 is voorbij en ik zie wel wat maar niet veel toeristen in het centrum. Het veronderstelde na-ijleffect is uitgebleven. Tot op heden drie culturele evenement, twee gesubsidieerd en eentje commercieel. In de laatste categorie trok Promised Land in recreatiegebied de Groene Ster zesduizend bezoekers op een zaterdagavond voor een feestje zonder artistieke pretenties. Economische opbrengst: niet veel. De gesubsidieerde evenementen deden het nog beroerder in aanmerking genomen dat ze onderdeel zijn van cultureel en economisch beleid. Het is de bedoeling om met dergelijke evenementen bezoekers van buiten de stad naar Leeuwarden te krijgen zodat ze hier geld kunnen uitgeven aan de plaatselijke middenstand. Het Fries straatfestival stelde dit jaar niet veel voor, geen idee hoeveel mensen weet hadden van City Proms: alleen abonnees van de Leeuwarder Courant ontvingen een programmakrantje. Mede gelet op het wel erg mooie en warme weer zullen niet veel mensen richting centrum Leeuwarden zijn afgereisd. Desondanks spreekt de organisatie van klassieke muziek voor een breed(?) publiek. Economische opbrengst: nul.

In het algemeen kan het geen kwaad om even te reflecteren over aannames aangaande de toekomst, ze worden vaker niet dan wel bewaarheid. Vorig jaar zijn er geen scenario’s ontwikkeld voor na Culturele Hoofdstad, menigeen was na afloop aangenaam verrast door het succes. We zijn nu in afwachting van de plannen van de kwartiermakers, wellicht wordt het nog wat. De aanname dat de toeristen als vanzelf zouden blijven komen is niet correct gebleken.

Nalatenschap Culturele Hoofdstad

Zit er nog leven in het nalatenschap van Culturele Hoofdstad? Een journaliste deed op de website van de regionale omroep een dappere poging ter verklaring. Helaas geen overtuigende. Een deel van de problematiek laat zich illustreren met City Proms 2019. Trouwe bezoekers van de vrijdagavond met een optreden van het Noord-Nederlands Orkest toonden zich onaangenaam verrast door de geringe publieke belangstelling. Een dag later in de Leeuwarder Courant een misleidende foto want van een eerdere editie. Alleen abonnees van die krant hadden een programmakrantje ontvangen, bij vorige edities (in 2018 kreeg niemand wat) kon je weleens een bijlage bij de lokale Huis aan Huis-uitgave aantreffen. Dit jaar alleen maar een advertentie. Een bekend probleem van vorig jaar: Hoe kom je erachter wat waar te beleven is? Volgende kwestie, wat kun je als bezoeker verwachten? Bij City Proms verwacht je verteerbare klassieke muziek en geen zware kost van een Russische componist. Net als menig ander was ik voortijdig afgedropen. Geen reclame voor een volgende editie. Dit jaar een nieuwe, onervaren organisatie? Ander veel voorkomend probleem: er wordt niet veel geleerd van eerdere ervaringen.

Bij organiseren denken veel mensen aan dingen regelen. Een evenement als een festival organiseren betekent zorgen dat de vereiste spullen er zijn zodat artiesten hun kunstje kunnen vertonen. Nadenken over de manier(en) waarop een en ander gebeurt vinden veel mensen niet interessant. Best wel opmerkelijk want je ziet steeds organisaties op amateuristische wijze dingen regelen zonder een kwaliteitsslag te maken: een volgende editie verloopt niet zelden even knullig als een vorige. Bij het nalatenschap van Culturele Hoofdstad speelt deze kwestie ook, vorig jaar is er niks structureels tot stand gebracht waarop anderen konden voortborduren. Nagenoeg iedereen moet gewoon weer bij nul beginnen.

Over de aard van organiseren is veel bekend, een standaardwerk heeft niet zonder reden als titel de sociale psychologie van organiseren. Psychologie betreft de individuele mens, sociologie gaat over grote groepen mensen als samenlevingen. Sociale psychologie is het vakgebied ertussen en houdt zich bezig met tweetallen en kleine groepen. Organiseren is geen solitaire bezigheid maar een sociale activiteit onderhevig aan tal van wetmatigheden. Veelal doelgericht, actoren hanteren vaak een minitheorie omtrent oorzaak en gevolg: als we dit wel doen en iets anders niet dan brengt dat het gewenste doel dichterbij. Terugkoppeling niet onbelangrijk: werkten de aannames ook? Wie wat meer weet van de theorie achter organiseren ziet onmiddellijk dat de organisatie achter Culturele Hoofdstad heeft nagelaten een leeromgeving te realiseren. De voorbereidingsjaren zijn niet benut om te ontdekken welke kennis en vaardigheden er nodig zijn om structureel een cultureel verschil te maken. Geen basis gelegd voor de toekomst derhalve. Veel van de beschikbare middelen van ruim 70 miljoen euro zijn opgegaan aan organisatiekosten van uiteenlopende aard zoals salarissen, huisvesting, pr, enzovoort. Slechts een klein deel kwam bij de projecten terecht, veel particuliere initiatieven zijn uit andere potjes gefinancierd.

Wanneer er komend halfjaar geen activiteiten worden ontplooid met een zichtbaar resultaat in 2020 en later dan moet gevreesd worden voor het nalatenschap van Culturele Hoofdstad. Organiseren is nu eenmaal meer dan alleen maar dingen regelen.

Struikelpartij

In de Groene Ster struikelen over een verborgen boomstronk kan, maar struikelen over een losliggende stoeptegel? Kan sinds kort ook, in de nabijheid van de kiosk. Voorstanders van festivals in het recreatiegebied vinden de tegenstanders maar zeurpieten, kennelijk komen de feestneuzen buiten de festivals zelden of nooit in de Groene Ster. Zwaar materieel heeft bij het opbouwen en afbreken van Promised Land stevige schade aangebracht in het plaveisel rondom de kiosk, wie even niet oplet ligt zo op z’n snufferd. Geen aantrekkelijk vooruitzicht ook al beschikt de kioskhouder over een EHBO-diploma. Er zijn foto’s gemaakt en opgestuurd naar ambtenaren van de gemeente Leeuwarden, de grote vraag is natuurlijk: Wanneer wordt een en ander in de oude staat gebracht en wie draait op voor de kosten? We mogen hopen dat de rekening bij de festivalorganisatie wordt gedeponeerd, anders worden die feestjes een wel erg dure grap voor de gemeente. Goed dat een lokale politieke partij schriftelijke vragen heeft gesteld over de echte kosten van festivals in het recreatiegebied. Over het economische rendement gaan we het maar even niet hebben.

Volgens Jacob Haagsma, verslaggever feesten en partijen van de Leeuwarder Courant, had het artistieke niveau van Promised Land niet veel om het lijf. Geeft niet, met zesduizend mensen een ordinair feestje vieren onder het genot van een patatje frikandel moet kunnen. Die versnaperingen waren niet afkomstig van de kioskhouder, die mag van de festivalorganisaties niet geopend zijn. Financieel compenseren is niet aan de orde, dat mag de gemeente Leeuwarden doen. Rekenen we dat ook even onder de echte kosten, dames en heren ambtenaren? Promised Land is een festival dat overal gehouden kan worden, de ambiance van de Groene Ster is echt niet nodig voor de beleving van al die herrie. Het College van B&W van Leeuwarden wil de buitenwereld doen geloven dat het recreatiegebied een noodzakelijke randvoorwaarde is voor de drie festivals, een omzetting van het gebied naar een evenemententerrein is daarom gerechtvaardigd. Bedenk dat er bij het vigerende bestemmingsplan ontheffing moet worden verleend, die ontheffing kan ook worden verleend op andere plaatsen waarin het bestemmingsplan niet in festivals voorziet. Er zijn drie scenario’s: een festival zoals Promised Land verplaatsen naar elders, goed voor de recreanten terwijl het niet ten koste gaat van de veronderstelde economische en culturele baten. De huidige gang van zaken continueren waarbij de vereiste vergunningen wel correct worden verstrekt en nummer drie: een evenemententerrein dat structureel nadelig is voor recreanten en sommige festivals. Probeer een voorkeur voor dat laatste maar eens zonder struikelen bij de Raad van State duidelijk te maken.

Vooralsnog zal ik tijdens het hardlopen nabij de kiosk uit mijn doppen moeten kijken. Wie weleens georganiseerd wil hardlopen in de Groene Ster neemt een kijkje op http://lopeninleeuwarden.nl . Dit jaar nog twee mogelijkheden, bij de laatste loop je serieus kans op je snufferd te gaan vanwege een boomstronk verborgen onder een bladerdek. Ik kan het weten, het overkwam mij eens. Beter op een onverharde plaats dan op de losliggende tegels bij de kiosk.

Kringlopen

Laatste weken ten behoeve van een sportief doel veel kringetjes buiten de Groene Ster gelopen. Ik zal blij zijn wanneer ik weer in het recreatiegebied kan lopen, die lege en levenloze weilanden er omheen zijn niet om aan te zien. Een beetje triest om te moeten concluderen dat de Groene Ster tegenwoordig een postzegel gecultiveerde natuur is in een overwegend leeg landschap. Geen bloemen, geen insecten en derhalve geen weidevogels. Op sommige plaatsen binnen de gemeente Leeuwarden symboolpolitiek, ingezaaide bermen tussen kortgeknipte weilanden. Wat heb je eraan wanneer in die weilanden geen vogels kunnen nestelen? Zag een aardig berichtje voorbij komen over een slimme maaimachine: eerst worden de insecten uit het bloeiende bermgras geblazen voordat het wordt gemaaid. Waar halen die insecten vervolgens hun voedsel? In ecologische systemen hangen de elementen met elkaar samen en het heeft weinig zin die los van elkaar te beschouwen. Bermen met bloeiende bloemen met insecten die worden weggeblazen voor het maaien: krijgen we zo meer weidevogels?

Ten noorden van de Groene Ster een erkend natuurgebied met Natura 2000-status, de beheerder heeft een inspanningsverplichting ten aanzien van de inrichting. Voor bepaalde diersoorten zijn streefcijfers geformuleerd, de beheerder erop afrekenen heeft geen zin: je kunt de beestjes niet dwingen te komen of te blijven. Hooguit kun je geschikte randvoorwaarden realiseren zoals broeihopen voor ringslangen. Het ecologische systeem is geografisch afgebakend maar verder open voor invloeden van buiten. Ten zuiden en oosten begrensd door wegen en voor de rest door lege weilanden, de wisselwerking met de omgeving is minimaal. Niet verbazingwekkend dat veel (beschermde) diersoorten het daar moeilijk hebben of zich niet meer laten zien.

Over een tijdje Welcome to the Village in recreatiegebied de Groene Ster, het festival is wat mij betreft kampioen schijnheiligheid. Dit jaar niet eens in de prijzen qua netheid, de andere twee festivals lieten een schoner terrein achter! De geregelde bezoekers van het gebied kunnen het beamen. Dit jaar laten ze geen koffiebekertjes achter, die worden in het kader van een circulaire economie opnieuw gebruikt voor een ander doel. Een kringloop die een paar centen mag kosten. De festivalgangers mogen graag genieten van de ambiance van het gebied, mensen die geen voorstander zijn van festivals aldaar zijn zeurpieten die een ander niets gunnen. Vanwege een opeenvolging van festivals en ontbrekend groenbeheer herstelt de natuur zich niet meer, maakt het uit als het tijdens Welcome to the Village maar een beetje groen kleurt. Na afloop ruimen anderen maar de troep op, de circulaire economie moet natuurlijk wel door iedereen gedragen worden.

Groeten uit de Groene Ster

Opmerkelijk, dit keer geen groeten van gemeenteambtenaar Jan Stieber vanuit de Groene Ster tijdens Promised Land. Jarenlang vaste prik, een festival dan meerdere Twitterberichten vanaf het terrein in de trant van: kijk eens hoe leuk het hier is! De ambtenaar die geacht werd toezicht te houden op de festivalorganisaties begreep niet helemaal dat overheden er voor het algemeen belang zijn en niet alleen voor de feestneuzen. De tragiek van de festivals in het recreatiegebied, een voormalige belastingambtenaar die bij de gemeente Leeuwarden op de evenementenkalender pas passen en denkt vanachter een bureau festivalorganisaties te kunnen aansturen. Het begon allemaal met het succes van de eerste editie van Welcome to the Village, het eerste festival in de Groene Ster dat voor herhaling vatbaar bleek. Twee ontruimingen van de feesttent wegens noodweer, een overvolle camping de Kleine Wielen, het had allemaal wel wat. Hoewel het bestemmingsplan geen festivals toestaat mag de gemeente drie keer per jaar ontheffing verlenen, het volgende jaar werden er prompt vier festivals geprogrammeerd. Nummertje drie ging wegens gebrek aan belangstelling onderuit en daardoor kon de oorspronkelijke nummer vier Psy-Fi aantreden. Na jaren juridisch gedoe vraag je je af: Wat als de evenementenambtenaar zich aan de regels had gehouden? Het psychedelische festival had nooit op de kalender mogen verschijnen.

Dat bleek het begin van veel meer ellende, ik begrijp werkelijk niet hoe mensen het in hun hoofd halen complexe projecten te begeleiden zonder relevante kennis en vaardigheden. Festivals in de openbare ruimte kennen van alle evenementen de hoogste moeilijkheidsgraad, de meest basale infrastructuur ontbreekt en je zit steevast andere gebruikers dwars. Maar goed, je bent ambtenaar van de gemeente Leeuwarden en werpt een blik op de plattegrond van het recreatiegebied: leeg! Niks te zien, daar moet toch een feestje gebouwd kunnen worden? Over het feitelijke gebruik van de Groene Ster is niets bekend, het zou mij niet verbazen wanneer het recreatiegebied jaarlijks meer bezoekers trekt dan de gemeente Leeuwarden aan inwoners telt. Blijken er toch mensen last te hebben van de festivals aldaar. Vanuit de gemeente gezien toch mooi dat bestuursrechters werkelijk alles sanctioneren. Het leervermogen van Leeuwarder ambtenaren schommelt om en nabij nul.

Geen groeten vanaf het festivalterrein van Promised Land, hoe deed het festival het dit jaar? Afgaand op berichtgeving op de website van de regionale omroep trok het festival op zaterdagavond zesduizend bezoekers en was het daarmee uitverkocht. Geen woord over de happening Groene Ster Open Air de vrijdagavond daaraan voorafgaand. De eerste editie een paar jaar geleden trok vanwege het optreden van Golden Earring nog wat publiek. Halverwege de zondagmiddag passeerde ik hardlopend ten zuiden het festivalterrein met goed zicht op de bezoekers: weinig belangstelling voor Hollandse meezingers. Voor dit gedoe van niks is het recreatiegebied dagenlang niet bruikbaar als bedoeld. Op naar de volgende hindernis: Welcome to the Village ( 70.000 euro provinciale subsidie plus nog wat van de gemeente Leeuwarden). Groeten uit de Groene Ster!